Hali ya usalama barani Afrika Magharibi imeharibika kwa kiasi kikubwa katika miaka ya hivi karibuni, ikiiweka Tume ya Jumuiya ya Uchumi ya Nchi za Afrika Magharibi (CEDEAO) mbele ya changamoto kubwa. Kulingana na Africa24 TV, nchi wanachama zinakabiliwa si tu na vitisho vya kigaidi, bali pia na kuongezeka kwa kutokuwa na utulivu kisiasa, ambayo inaonyeshwa na mfululizo wa mapinduzi katika eneo hilo.

Tangu mwaka 2020, mapinduzi matano yamefanyika nchini Burkina Faso, Mali na Niger. Matukio haya yamepelekea nchi hizi tatu kuunda muungano wa kijeshi ili kupambana na vikundi vya kigaidi vinavyofanya kazi katika eneo lao la mpaka wa pamoja. Kwa kujibu hali hii, tarehe 29 Januari, muungano huu ulijulisha CEDEAO kuhusu nia yake ya kutenda kwa pamoja dhidi ya ugaidi na uhalifu wa kimataifa.

Katika muktadha huu, CEDEAO imejikita katika kuimarisha juhudi zake za kutuliza eneo hilo. Wakati wa mkutano wa dharura uliofanyika mjini Ouagadougou mnamo Septemba 2019, shirika hilo lilipitisha mpango wa hatua wa miaka mitano wenye bajeti inayokadiriwa kuwa dola bilioni moja ili kupambana na jihadism. Mpango huu unalenga kuimarisha uwezo wa kijeshi na kukuza maendeleo ya kijamii na kiuchumi katika maeneo yaliyoathiriwa na kutokuwa na usalama.

Hata hivyo, licha ya juhudi hizi, hali inaendelea kuwa tete. Kulingana na taarifa ya hivi karibuni kutoka CEDEAO, muungano kati ya Burkina Faso, Mali na Niger unaweza kuonekana kama tishio kwa juhudi za upatanishi zinazojaribu kufanywa na shirika hilo. CEDEAO inapaswa kupita kati ya kuunga mkono serikali zilizopo na kusimamia muungano mpya unaotokea katika hali ya kutokuwa na utulivu.

Changamoto hazijakamilika kwa mapinduzi. Vurugu zinazohusiana na ugaidi zimeongezeka, hasa katika maeneo ya mipakani kati ya nchi hizi. Taarifa zisizothibitishwa zinaonyesha kuwa vikundi vya silaha vinaendelea kufanya mashambulizi dhidi ya vikosi vya silaha na raia, hivyo kuimarisha mzozo wa kibinadamu katika maeneo haya.

Katika muktadha huu mgumu, CEDEAO inakabiliwa na uchaguzi mgumu: jinsi ya kusaidia mchakato wa kisiasa wakati wa kuhakikisha usalama wa watu? Wiki zijazo zitakuwa muhimu katika kubaini kama shirika hilo litafanikiwa kurejesha kiwango fulani cha utulivu au litazidi kushindwa na changamoto zinazoongezeka zinazojitokeza.