Muri akarere kamaze imyaka myinshi mu ntambara, Ingabo z'igihugu ca Repubulika ya Kongo (FARDC) zamenyesheje ko zafashe ubuyobozi bw'ahantu henshi hafi ya Minembwe, mu karere ka Fizi, mu ntara ya Sud-Kivu. Iyi ntambwe y'igisirikare ikurikiye intambara ikomeye n'itsinda ry'abarwanyi rya Twirwaheno, yabaye kuri uyu wa kane tariki 18 Kamena 2026. Selon itangazo ry'igisirikare ryakwiragijwe n'inzego z'igihugu ca Kongo, ingabo zashoboye gufata ahantu h'ingenzi hane, harimwo Kitavi.

Umuvugizi wa FARDC i Uvira, umusirikare Kapitani Dieudonné Kasereka, yamenyesheje ko izi ngendo z'igisirikare zigamije no gufata ikibuga c'indege gifise akamaro i Minembwe. "Gufata iki kibuga c'indege ni ingenzi ku bikorwa vyacu bizokurikira no ku kwemeza umutekano muri aka karere k'ibibazo," yavuze mu gihe yari mu kiganiro c'itumanaho n'abanyamakuru bo mu karere.

Ikibuga c'indege i Minembwe gifise akamaro kanini ku mashirahamwe yose ari muri aka karere. Kiri mu gice c'imisozi gishobora kugorana kugerwako n'imodoka, gikoreshwa nk'ahantu h'ingenzi mu gutanga ibiribwa n'amasasu, ahubwo kandi nk'ahantu h'ibikorwa vy'igisirikare vuba. Gufatwa n'ingabo z'igihugu ca Kongo bishobora guhindura cane ingano y'imbaraga ku butaka.

Intambara ziheruka zerekana ko hari ukwiyongera gukomeye muri iki gice ca Sud-Kivu. Amakuru aturuka mu karere avuga ko intambara yatanguriye mu gitondo kare kandi ikaramba gushika mu masaha y'igicamunsi. Abaturage batangaje ko bumvise amasasu akomeye y'ibikoresho biremereye n'ibikoresho byoroheje akwiragizwa mu muryango wose uhuza Minembwe Centre.

Ibibazo vy'umutekano i Minembwe birerekana ibibazo ingabo z'igihugu ca Kongo zifise mu buraruko bw'igihugu kuva kera. Aka karere ni ikimenyetso c'ibibazo vy'ubwoko, intambara ku bintu vy'ubutunzi, n'ibikorwa vy'ubutegetsi biremereye. Amakundi y'abarwanyi nka Twirwaheno akoresha ibi bibazo kugira ngo akomeze kugumana ubuyobozi mu bice bimwe na bimwe, mu gihe ahorana guhangana n'ubutegetsi bw'igihugu.

Mu mateka, iki gice ca Sud-Kivu cyaranzwe n'ibikorwa vy'igisirikare n'ibikorwa vy'abaturage kuva intambara ya mbere y'igihugu ca Kongo mu mpera z'imyaka ya 1990. Izi ntambara zateye abantu benshi kuva mu bice vyabo bagana ahantu hizewe canke mu bihugu bibanyi nka Rwanda canke Uganda.

Imwe mu mpamvu nyamukuru y'izi ntambara ni ugukoresha ubutunzi bw'ibintu vy'ubutunzi bwinshi muri aka karere k'imisozi. Sud-Kivu irimo amabuye y'agaciro nka zahabu na coltan, bigatuma abantu benshi bifuza ku vyinshi. Ariko, n'ubwo hari aya mahirwe, abaturage b'akarere barakomeza kugira ubukene bukabije, bwiyongereye n'ibibazo vy'umutekano bibuza iterambere ry'igihe kirekire.

Bamwe mu mashirahamwe atari ay'igihugu akora muri aka karere barerekana ko hatabayeho ugukorana kw'isi yose kugira ngo hatorwe umuti w'ibibazo vy'izi ntambara ziri hagati y'amakungu, hamwe no gukomeza uruhare rw'umutekano rw'ibikorwa vya MONUSCO (Ishami rya ONU ryo Gukomeza Umutekano muri Kongo), bizoba bigoye cane canke bigashoboka ko hategurwa amahoro n'umutekano w'igihe kirekire, nk'uko abashakashatsi bamenyesheje mu gihe c'inama y'akarere yabereye i Bukavu, umurwa mukuru w'intara y'ibihugu bibanyi mu mpera z'ukwezi kwa gatanu gushize.

Mugihe ingabo z'igihugu zikarushiriza kugenda neza mu bikorwa byazo, hari ibibazo bikomeye ku bijanye n'ingaruka z'ibibazo vy'umutekano ku bantu. Abantu benshi barahura n'ibibazo bikomeye, barimo abari mu bice vy'intambara, bakeneye ubufasha bwihutirwa mu biribwa, mu buvuzi, no mu bijanye n'ubuzima bwo mu mutwe. Ibigo mpuzamahanga nka UNHCR (Ishami ry'Abagiraneza ry'Umuryango w'Abibumbye) barakomeza gutanga amakuru ku isi yose ku bijanye n'ibikenewe vyihutirwa vy'ubufasha mu biribwa, mu buvuzi, no mu bijanye n'ubuzima bwo mu mutwe kugira ngo bashobore guhangana n'ibibazo bikomeye biba buri munsi mu makambi y'abantu bava mu bice vyabo mu nkengero z'ibice vy'ubucuruzi n'ibice vy'ibikorwa mu ntara y'ibibazo.

Mu gusoza, n'ubwo ibirindiro vy'igisirikare vyakomeje gutera imbere, ukuri kurakomeye kandi kurahinduka, bisaba uburyo bwuzuye bwo gukorana ku rwego rwose kugira ngo haterwe intambwe mu biganiro, mu kwiyunga, no mu kurinda umutekano mu gihe kirekire mu gihe cy'ibibazo vy'ubukungu.